| Hơn 10 năm qua, hoạt động nghiên cứu khoa học của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước được triển khai đều đặn, liên tục, có hệ thống và có những bước phát triển đáng kể cả về chiều rộng lẫn chiều sâu.
Là một đầu mối khoa học và công nghệ, với sự tư vấn, tham mưu tích cực của Hội đồng Khoa học Chứng khoán, với đội ngũ cán bộ được đào tạo cả trong và ngoài nước đang trực tiếp làm công tác quản lý nhà nước về chứng khoán và thị trường chứng khoán tham gia nghiên cứu đều đặn, nghiêm túc, trong hơn 10 năm qua, UBCKNN đã đạt được những thành tựu đáng kể trong hoạt động nghiên cứu khoa học trên cả 2 lĩnh vực: Lý luận và thực tiễn.
Nhận thức được tầm quan trọng của việc xây dựng cơ sở lý luận khoa học phục vụ công tác xây dựng và phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam theo hướng bền vững, công khai, minh bạch và hiệu quả, sau hơn hai năm thành lập, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước chính thức được công nhận là đầu mối khoa học và công nghệ trong hệ thống chung do Bộ Khoa học - Công nghệ và Môi trường (nay là Bộ Khoa học và Công nghệ) quản lý theo Quyết định số 13/QĐ-BKHCNMT ngày 05/01/1999, đồng thời tham gia vào mạng lưới nghiên cứu khoa học và công nghệ quốc gia. Trong quá trình thực hiện chứng năng, nhiệm vụ của mình, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã giao Trung tâm Nghiên cứu khoa học và Bồi dưỡng nghiệp vụ chứng khoán (nay là Trung tâm Nghiên cứu khoa học và Đào tạo chứng khoán) chịu trách nhiệm tổ chức, quản lý các hoạt động nghiên cứu khoa học về chứng khoán và thị trường chứng khoán của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.
Hội đồng Khoa học Chứng khoán được thành lập ngày 28/5/1998 với chức năng hỗ trợ Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước về các vấn đề liên quan đến lĩnh vực khoa học, nghiệp vụ chứng khoán và thị trường chứng khoán. Hội đồng đã quy tụ những cán bộ khoa học có uy tín trong ngành, có trình độ chuyên môn cao, giàu kinh nghiệm thực tiễn.
Hơn 10 năm qua, hoạt động nghiên cứu khoa học của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước được triển khai đều đặn, liên tục, có hệ thống và có những bước phát triển đáng kể cả về chiều rộng lẫn chiều sâu.
Là một đầu mối khoa học và công nghệ, với sự tư vấn, tham mưu tích cực của Hội đồng Khoa học Chứng khoán, với đội ngũ cán bộ được đào tạo cả trong và ngoài nước đang trực tiếp làm công tác quản lý nhà nước về chứng khoán và thị trường chứng khoán tham gia nghiên cứu đều đặn, nghiêm túc, trong hơn 10 năm qua, UBCKNN đã đạt được những thành tựu đáng kể trong hoạt động nghiên cứu khoa học trên cả 2 lĩnh vực: Lý luận và thực tiễn. Thể hiện qua một số mặt sau đây:
1. Về hoạt động triển khai đề tài nghiên cứu khoa học:
Từ năm 1999 đến 2008, đã có tổng số 186 đề tài (bao gồm cả đề tài cấp Bộ và cấp cơ sở) được nghiên cứu và nghiệm thu. Năm 2009, 8 đề tài cấp Ủy ban đang được triển khai. Hầu hết các đề tài tập trung nghiên cứu, giải quyết những vấn đề của thực tiễn đặt ra đối với cơ quan quản lý nhà nước, do vậy đề tài có tính khả thi cao, kết quả nghiên cứu được ứng dụng vào công tác hoạch định, bổ sung, hoàn thiện chính sách, pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán phục vụ công tác quản lý, điều hành thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn đầu hình thành, phát triển. Các đề tài cung cấp luận cứ khoa học và đã được ứng dụng vào công tác xây dựng và phát triển thị trường chứng khoán ở Việt Nam như: đề tài "Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán ở Việt Nam đến năm 2010" góp phần vào việc xây dựng Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam đến năm 2010 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 163/2003/QĐ-TTg ngày 05/8/2003; đề tài "Quản lý nhà nước đối với hoạt động thâu tóm, sáp nhập công ty trên thị trường chứng khoán Việt Nam" đã đưa ra những đề xuất về mặt pháp lý được thể hiện phần lớn vào các quy định của Nghị định số 144/2003/NĐ-CP của Chính phủ, Thông tư hướng dẫn về thâu tóm, sáp nhập và dự thảo Luật Chứng khoán; đề tài "Những vấn đề cơ bản trong việc hình thành và phát triển công ty chứng khoán" được áp dụng trong quá trình xây dựng quy chế tổ chức và hoạt động của công ty chứng khoán; đề tài "Giải pháp hoàn thiện hoạt động thanh tra, giám sát công ty chứng khoán" là cơ sở để xây dựng Quy trình thanh tra các công ty chứng khoán được ban hành kèm theo Quyết định số 258/QĐ-UBCK ngày 27/9/2004 của Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước; đề tài "Chuyển đổi mô hình sở hữu của Trung tâm Lưu ký Chứng khoán sang hình thức doanh nghiệp" đề xuất cơ sở khoa học và thực tiễn trong đề án chuyển đổi mô hình sở hữu của Trung tâm Lưu ký Chứng khoán, đã được Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 171/2008/QĐ-TTg ngày 18/12/2008 chuyển đổi, tổ chức lại Trung tâm Lưu ký Chứng khoán từ đơn vị sự nghiệp có thu thuộc tổ chức bộ máy của UBCKNN sang hoạt động theo mô hình công ty TNHH một thành viên thuộc sở hữu của Nhà nước; đề tài "Xây dựng chế độ tài chính đặc thù của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước" đóng góp những cơ sở làm căn cứ trình Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 29/2009/QĐ-TTg ngày 20/02/2009 về Chế độ tự chủ về biên chế và kinh phí hoạt động của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước…
2. Về hội thảo khoa học chuyên ngành:
Hoạt động nghiên cứu khoa học của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước tập trung phục vụ cho công tác xây dựng, ban hành các văn bản quy phạm pháp luật điều chỉnh thị trường chứng khoán và mối quan hệ giữa các thành viên thị trường nhằm đảm bảo cho thị trường hoạt động công khai, minh bạch, công bằng, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu là một kênh thu hút vốn quan trọng cho nền kinh tế Việt Nam trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa.
Bên cạnh các đề tài nghiên cứu khoa học, các hội thảo khoa học chuyên ngành được tổ chức khá đều đặn, đưa ra những nhận định, đánh giá sâu sắc, đa chiều xung quanh những vấn đề có tính thời sự, mang hơi thở của thị trường. Các hội thảo thu hút sự quan tâm và tham gia của các thành viên thị trường với sự tham gia của các đơn vị của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, các cơ quan quản lý nhà nước trong các lĩnh vực tài chính, tiền tệ, các học giả, các nhà nghiên cứu để cùng trao đổi, thảo luận nhằm đề xuất những giải pháp mang tính định hướng cho công tác quản lý nhà nước để phát triển thị trường. Có thể kể ra một số hội thảo như:
- Nâng cao hiệu quả hoạt động của thị trường chứng khoán và Hoàn thiện chế độ công bố thông tin trên thị trường chứng khoán Việt Nam (2001);
- Chính sách thuế, phí và lệ phí cho thị trường chứng khoán Việt Nam (2003);
- Nâng cao năng lực hoạt động của Trung tâm Giao dịch Chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh (2004);
- Thị trường chứng khoán Việt Nam - 5 năm hoạt động và phát triển (2005);
- Xây dựng thị trường trái phiếu chính phủ chuyên biệt ở Việt Nam (2006);
- Chính sách kích cầu cho thị trường chứng khoán Việt Nam (2007);
- Công bố thông tin trên thị trường chứng khoán; Khủng hoảng tài chính thế giới và gói kích cầu của Chính phủ Việt Nam (2009);
- Cơ chế điều hành lãi suất và tỷ giá hối đoái của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (2009)…
3. Hoạt động thông tin, tuyên truyền, phổ cập kiến thức chuyên ngành
Thực hiện yêu cầu của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước về việc nâng cao điều kiền cấp phép hành nghề trên thị trường chứng khoán, Trung tâm Nghiên cứu khoa học và Đào tạo chứng khoán đã làm đầu mối biên soạn 7 bộ giáo trình đào tạo chứng chỉ hành nghề phục vụ công tác đào tạo cán bộ, nhân viên của các công ty chứng khoán, phổ cập kiến thức cho các nhà đầu tư cá nhân và cán bộ lãnh đạo, quản lý các tổ chức, thành viên tham gia thị trường. Đây là một trong những bước đi quan trọng nhằm thực hiện các nội dung của Đề án nâng cấp - đổi mới công tác đào tạo chứng khoán giai đoạn 2005 - 2010 của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước được phê duyệt tại Quyết định số 1929/QĐ-BTC ngày 08/6/2008 của Bộ trưởng Bộ Tài chính. Mặt khác, 7 bộ giáo trình này còn thể hiện mối quan tâm của Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước trong việc nâng cao và chuyên môn hóa hoạt động hành nghề chứng khoán trên thị trường chứng khoán Việt Nam.
Tài liệu thông tin khoa học của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước do Trung tâm Nghiên cứu khoa học và Đào tạo Chứng khoán biên soạn và cập nhật hàng năm, trong đó tóm tắt các kết quả nghiên cứu khoa học đã đạt được. Đây là tài liệu tham khảo bổ ích cho các đơn vị thuộc Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng như các cơ quan, đơn vị, cá nhân bên ngoài (như các cơ sở đào tạo, các viện nghiên cứu, giảng viên và sinh viên các trường đại học) có nhu cầu nghiên cứu, tìm hiểu về lĩnh vực của ngành.
Bên cạnh đó, Trung tâm Nghiên cứu Khoa học và Đào tạo Chứng khoán còn chủ trì, phối hợp với kênh VTV2 Đài Truyền hình Việt Nam, kênh VTC1 Đài Truyền hình kỹ thuật số tổ chức thực hiện và phát sóng đều đặn các chương trình phổ biến kiến thức về chứng khoán và thị trường chứng khoán, chương trình tìm hiểu chứng khoán…
4. Về cơ sở vật chất phục vụ công tác nghiên cứu khoa học
Cơ sở vật chất phục vụ cho hoạt động nghiên cứu khoa học không ngừng được trang bị và nâng cấp. Đến nay, Trung tâm Nghiên cứu khoa học và Đào tạo Chứng khoán đã xây dựng được một thư viện với 455 đầu sách, trong đó có 248 đầu sách tiếng Anh, và nhiều tài liệu tham khảo bổ ích khác, từng bước đáp ứng nhu cầu nghiên cứu của không chỉ cán bộ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước mà cả các nhà nghiên cứu, các giảng viên và sinh viên đến từ các trường đại học và các cá nhân quan tâm tới lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán.
5. Về đội ngũ cán bộ nghiên cứu khoa học
Hoạt động nghiên cứu khoa học ngành Chứng khoán đạt được những kết quả như trên không thể không kể đến chủ thể của các hoạt động nghiên cứu, đó là đội ngũ cán bộ nghiên cứu khoa học của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước. Trải qua chặng đường hơn 10 năm hình thành và phát triển, đội ngũ cán bộ nghiên cứu khoa học cũng không ngừng phát triển cả về lượng và chất. Hiện nay Ủy ban Chứng khoán Nhà nước có 18 tiến sỹ, 88 thạc sỹ, trong đó phần lớn đề đang ở độ tuổi sung sức, có thể đóng góp với hiệu quả cao nhất về cả chuyên môn và nghiên cứu.
Những thành tựu trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học mà Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đạt được trong hơn 10 năm qua đã đóng góp đáng kể vào việc hoàn thành các nhiệm vụ chính trị, chuyên môn của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, là cơ sở quan trọng để phát triển một thị trường chứng khoán Việt Nam bền vững, minh bạch và hiệu quả. | 
