Tin thư viện
Tài liệu tiếng Việt
Đề tài NCKH
Giáo trình - Bài giảng
Kiến thức chứng khoán
Hỏi đáp
Đề tài “Nghiên cứu khả năng áp dụng mô hình đối tác thanh toán trung tâm – CCP- ở Việt nam”

Chủ nhiệm đề tài:  ThS. Phương Hoàng Lan Hương

Đơn vị chủ trì: Trung tâm Lưu ký chứng khoán

Mã đề tài: UB.12.01

LỜI NÓI ĐẦU

Hệ thống bù trừ thanh toán chứng khoán quốc gia là một bộ phận quan trọng cấu thành nên cơ sở hạ tầng của thị trường chứng khoán nói riêng và thị trường tài chính nói chung, quyết định sự vận hành của thị trường cũng như mức độ ổn định và an toàn của thị trường. Chính vì vậy phát triển hệ thống bù trừ thanh toán chứng khoán theo hướng vừa phải đảm bảo cho thị trường vận hành thông suốt, an toàn, hiệu quả vừa phải đáp ứng nhu cầu phát triển hàng hóa ngày càng đa dạng là yêu cầu hàng đầu đặt ra cho hệ thống bù trừ thanh toán của tất cả các nước có thị trường tài chính phát triển.

Ra đời từ thế kỷ 18 và được áp dụng lần đầu tiên tại các thị trường chứng khoán phát triển Anh (1773) và Mỹ (1870), sau đó bắt đầu được phát triển vào thế kỷ 20, bước sang giai đoạn 2001-2010, mô hình đối tác thanh toán trung tâm  (CCP) được ứng dụng phổ biến ở các thị trường chứng khoán phái sinh của châu Âu, khu vực châu Á như Singapore, Nhật bản.v.v... Từ đó đến nay đã có rất nhiều nghiên cứu về mô hình đối tác thanh toán trung tâm, đặc biệt là từ sau khủng hoảng tài chính toàn cầu 2007-2009, trong đó nhiều nghiên cứu đã tập trung vào nghiên cứu mô hình đối tác thanh toán trung tâm cho các giao dịch trên thị trường chứng khoán giao ngay và trên thị trường chứng khoán phái sinh cũng như khả năng giảm thiểu rủi ro, tăng khả năng minh bạch hóa cũng như ổn định hóa của thị trường tài chính do các công cụ như thế chấp, ký quỹ, bù trừ đa phương, thế vị rủi ro.v.v.  của mô hình này đem lại. Với các lợi thế về các lớp phòng vệ và các nguyên tắc về quản lý rủi ro, mô hình CCP được xem là một mô hình ưu việt gắn chặt với hoạt động bù trừ và quản lý rủi ro được áp dụng tại nhiều thị trường tài chính phát triển trong khu vực và trên thế giới. CCP giảm thiểu đáng kể rủi ro thanh toán cho các thành viên thị trường nhờ cơ chế quản lý rủi ro chặt chẽ, qua đó tăng tính thanh khoản của thị trường và thúc đẩy các giao dịch trên thị trường chứng khoán.

Hiện nay, thị trường chứng khoán của Việt Nam mới trong giai đoạn đầu phát triển, quy mô thị trường còn nhỏ, các loại giao dịch trên thị trường chưa phát triển, các sản phẩm hiện đại như sản phẩm phái sinh chưa có. Hệ thống bù trừ thanh toán chứng khoán hiện đang được đặt tại Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Việt Nam (VSD) mới chỉ đáp ứng được nhu cầu bù trừ, thanh toán và quản lý rủi ro đối với thị trường giao ngay mà chưa đáp ứng nhu cầu bù trừ và thanh toán đối với các sản phẩm phái sinh. Hơn nữa các giải pháp quản lý ro hiện hành còn chưa đồng bộ và đầy đủ, hệ thống thành viên đơn nhất, chưa được hình thành dựa trên tiềm lực về tài chính nên về dài hạn chưa thể xử lý các rủi ro trên thị trường phái sinh.

Trong giai đoạn tới, cần phải có nghiên cứu bổ sung thêm chức năng CCP cho hệ thống bù trừ thanh toán chứng khoán hiện hành để thực hiện tái cơ cấu hệ thống bù trừ thanh toán chứng khoán quốc gia, giảm thiểu rủi ro cho toàn bộ thị trường. Việc nghiên cứu chức năng CCP cũng nhằm hướng tới mục tiêu phát triển thị trường chứng khoán phái sinh của chiến lược phát triển thị trường vốn 2011-2020, đồng thời giúp đẩy mạnh quá trình hội nhập và phát triển của thị trường tài chính nói chung và thị trường chứng khoán nói riêng. Bên cạnh đó, cần thiết phải có nghiên cứu đầy đủ về mô hình CCP,  kinh nghiệm quốc tế trong triển khai mô hình CCP kết hợp với đánh giá thực trạng hệ thống thanh toán bù trừ chứng khoán hiện tại của Việt Nam để từ đó làm cơ sở đưa ra các điều kiện, các quy định về luật pháp khi áp dụng mô hình CCP vào Việt Nam.

Trong khuôn khổ đề tài cấp cơ sở của UBCKNN, đề tài tập trung vào các mục tiêu chính sau:

- Nghiên cứu cơ sở lý thuyết về mô hình CCP trong thực hiện thanh toán cho các giao dịch trên thị trường chứng khoán. So sánh mô hình CCP với các mô hình truyền thống trong thực hiện thanh toán cho các giao dịch trên thị trường chứng khoán cũng như khả năng giảm thiểu rủi ro cho hệ thống thị trường tài chính của các mô hình này. Nghiên cứu kinh nghiệm của các nước trong xây dựng mô hình CCP trong thực hiện thanh toán đối với các giao dịch trên thị trường chứng khoán.

- Đánh giá thực trạng hệ thống thanh toán hiện hành của Việt Nam và khả năng ứng dụng mô hình CCP ở Việt Nam cho các giao dịch trên thị trường chứng khoán.

- Đề xuất mô hình CCP trong cung cấp các dịch vụ về thanh toán cho các giao dịch trên thị trường chứng khoán ở Việt Nam và điều kiện áp dụng tại Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Việt Nam – trung tâm thanh toán chứng khoán duy nhất ở Việt Nam hiện nay.

Để thực hiện được mục tiêu nghiên cứu trên đây, đồng thời tránh dàn trải, đề tài sẽ chỉ tập trung nghiên cứu mô hình CCP cho các sản phẩm chứng khoán trên giác độ lý thuyết và kinh nghiệm các nước, trên cơ sở đó, nghiên cứu tính khả thi khi áp dụng và điều kiện triển khai mô hình CCP đối với Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Việt Nam trong những năm tới thông qua các phương pháp nghiên cứu chủ yếu là phân tích, so sánh, tổng hợp, đối chiếu giữa lý thuyết và thực tiễn trên cơ sở đó đưa ra mô hình CCP.

Ngoài phần mở đầu và kết luận, phần nội dung chính của đề tài được chia thành 03 chương như sau:

Chương 1: Tổng quan về mô hình đối tác thanh toán trung tâm (CCP)

Chương 2: Thực trạng hệ thống thanh toán giao dịch chứng khoán và quản lý rủi ro cho hệ thống thanh toán chứng khoán ở Việt Nam.

Chương 3: Đề xuất mô hình đối tác thanh toán trung tâm (CCP) tại Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Việt Nam.

 

MỤC LỤC

 

LỜI NÓI ĐẦU

CHƯƠNG I

TỔNG QUAN VỀ MÔ HÌNH ĐỐI TÁC THANH TOÁN TRUNG TÂM (CCP)

1.1.

Khái quát về mô hình CCP

1.1.1.

Lịch sử hình thành và phát triển của CCP

1.1.2.

Định nghĩa và bản chất của CCP

1.1.3.

Chức năng của CCP

1.1.4.

Rủi ro của CCP

1.1.5.

Cơ chế phòng ngừa rủi ro của CCP

1.1.6.

Trình tự xử lý rủi ro của CCP

1.1.7.

Áp dụng mô hình CCP cho các thị trường chứng khoán

1.1.8.

Ưu nhược điểm của mô hình CCP

1.1.9.

Điều kiện để trở thành CCP và nguyên tắc hoạt động của CCP

1.2.

Kinh nghiệm quốc tế phát triển mô hình CCP

1.2.1.

Kinh nghiệm của KELER CCP (Hungary)

1.2.2.

Kinh nghiệm của LCH.Clearnet (Anh)

1.2.3.

Kinh nghiệm của Singapore

1.2.4.

Một số nhận xét

CHƯƠNG II

THỰC TRẠNG HỆ THỐNG THANH TOÁN GIAO DỊCH CHỨNG KHOÁN VÀ QUẢN LÝ RỦI RO CHO HỆ THỐNG THANH TOÁN CHỨNG KHOÁN Ở VIỆT NAM

2.1.

Tổng quan về tổ chứ hoạt động giao dịch chứng khoán tại Việt Nam

2.2.

Tổng quan về hệ thống thanh toán giao dịch chứng khoán ở Việt Nam

2.2.1.

Các tổ chức tham gia hệ thống thanh toán chứng khoán

2.2.2.

Quy trình bù trừ thanh toán giao dịch chứng  khoán qua VSD

2.2.3.

Cơ chế quản lý rủi ro của hệ thống thanh toán chứng khoán

2.2.4.

Đánh giá về hệ thống bù trừ thanh toán giao dịch chứng khoán và quản lý rủi ro trong mô hình thanh toán chứng khoán hiện hành

2.3.

Sự cần thiết áp dụng mô hình CCP tại VSD

CHƯƠNG III

ĐỀ XUẤT MÔ HÌNH CCP TẠI TRUNG TÂM LƯU KÝ CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM

3.1.

Cơ sở pháp lý để triển khai mô hình CCP

3.2.

Đề xuất mô hình CCP tại VSD

3.2.1.

Đề xuất chung

3.2.2.

Đề xuất cụ thể

3.3.

Kế hoạch tổ chức thực hiện

3.3.1.

Các công việc triển khai

3.3.2.

Lộ trình thực hiện

 

KẾT LUẬN

(Nguồn: Thư viện, SRTC)

 

Mã sách: UB.12.01
Chủ biên: ThS. Phương Hoàng Lan Hương
Năm xuất bản: 2012

      
Tài liệu cùng chủng loại:
Hoạt động Thư viện Trung tâm NCKH&ĐTCK (23/04/2018-14:20)
Đề tài “Cơ sở lý luận và thực tiễn phát triển thị trường chứng khoán sơ cấp ở Việt...
Đề tài “Hoàn thiện chính sách thuế cho thị trường chứng khoán Việt Nam”
Hệ thống giám sát các hoạt động trên Trung tâm Giao dịch chứng khoán Hà Nội.
Đề tài “ Vai trò của công ty chứng khoán trong hoạt động tư vấn đầu tư chứng khoán cho khách
Kiếm tiền ở TTCK
Thị trường chứng khoán nhà đầu tư cần biết Phần 9 - Chủ đề 4  (13/03/2019-09:21)
Thị trường chứng khoán nhà đầu tư cần biết Phần 9 - Chủ đề 3  (13/03/2019-09:20)
Thị trường chứng khoán nhà đầu tư cần biết Phần 9 - Chủ đề 2  (13/03/2019-09:18)
Thị trường chứng khoán nhà đầu tư cần biết Phần 9 - Chủ đề 1  (13/03/2019-09:17)
Tôi đã hoàn thành khóa học cơ bản về chứng khoán do Trung tâm tổ chức (Chứng chỉ được cấp ngày 13/12/1999), nay muốn...
Lớp học chiêu sinh tháng 12/2019 (04/12/2019-10:12)
Thông báo thi chuyên môn ngày 27/11/2019 đến 29/11/2019 (21/11/2019-15:46)
Danh sách Ca thi sát hạch đợt 2 năm 2019 (31/10/2019-14:19)
Các lớp chiêu sinh học tháng 10/2019 (15/10/2019-09:11)
Thông báo Danh sách Ca thi sát hạch đợt I năm 2019 (10/06/2019-13:51)
* Đăng ký học (06/02/2018-10:32)

Trung tâm Nghiên cứu khoa học và Đào tạo chứng khoán

9159384
Trụ sở chính:
Địa chỉ: 234 Lương Thế Vinh, Phường Trung Văn, Quận Nam Từ Liêm, Hà Nội
Điện thoại: (84-24) 3553 5874 (P. Đào tạo) - 3553 5870 (P. Hành chính)        Fax: (84-24)3553 5869
Chi nhánh tại Tp. Hồ Chí Minh:
Địa chỉ: số 264B Lê Văn Sỹ, Phường 14, Quận 3, Tp.HCM
Điện thoại: (84-28) 3930 9040 (Hành chính) - (84-28) 3930 9042 (Đào tạo)


  Trang thông tin điện tử Trung tâm NCKH&ĐTCK: Giấy phép số 347/GP-BC, Bộ Văn hóa - Thông tin cấp ngày 23/11/2006
 Trưởng Ban biên tập: Giám đốc Trung tâm - Ông Hoàng Mạnh Hùng